Bạn mua vì giá “đã giảm nhiều”, rồi giá giảm thêm. Bạn bán vì giá “đã tăng nhiều”, rồi giá tăng tiếp. Vấn đề không nằm ở hướng bạn chọn, mà ở chỗ bạn không có một mốc nào để biết khi nào mình sai. Hỗ trợ và kháng cự cho bạn những mốc như vậy: nơi đặt điểm vào lệnh, và quan trọng hơn, nơi đặt stop loss.
Hỗ trợ kháng cự là gì
Hỗ trợ là một vùng giá bên dưới giá hiện tại, nơi giá đã nhiều lần ngừng giảm và quay lên. Kháng cự là một vùng giá bên trên, nơi giá đã nhiều lần ngừng tăng và quay xuống. Cả hai đều được vẽ từ quá khứ: bạn nhìn biểu đồ, tìm những chỗ giá đã đổi hướng nhiều lần ở gần cùng một mức, và đánh dấu chúng.
Cách hiểu phổ biến là ở những vùng đó có nhiều người cùng chờ mua hoặc chờ bán, nên giá gặp lực cản. Bạn có thể đọc phần giải thích chung trên Investopedia. Bài này không cần đến lý do. Với người giao dịch, điều quan trọng là vùng đó cho bạn một chỗ để nói: nếu giá đi qua đây, ý tưởng của tôi đã sai.
Ba điều cần nhớ khi vẽ:
- Vẽ vùng, không vẽ đường. Các lần chạm hiếm khi trùng nhau đến từng đơn vị giá. Một vùng nối đỉnh cao nhất và thấp nhất của các lần chạm phản ánh đúng hơn những gì đã xảy ra.
- Số lần chạm quan trọng hơn độ chính xác. Hai hoặc ba lần giá quay đầu ở cùng một vùng cho bạn một vùng đáng vẽ. Một lần chạm chỉ là một đỉnh hoặc một đáy.
- Giá đóng cửa quan trọng hơn bóng nến. Bóng nến đâm qua vùng rồi đóng cửa quay lại bên trong là chuyện thường. Một cây nến đóng cửa hẳn bên kia vùng mới là tín hiệu đáng chú ý.
Cách dùng vùng giá để đặt lệnh: một ví dụ
Đây là ví dụ với số giả định, để thấy cách tính. Giả sử một tài sản có vùng hỗ trợ từ 95 đến 96, vẽ từ ba lần giá quay lên trong vùng đó. Giá đang ở 97 và bạn muốn mua.
- Điểm vào: 97, ngay trên vùng.
- Stop loss: không đặt ở 96 hay 95, mà đặt dưới vùng một khoảng, ví dụ 94. Nếu giá đóng cửa ở 94, vùng hỗ trợ đã không còn giữ.
- Rủi ro mỗi đơn vị: 97 trừ 94 là 3.
- Khối lượng: nếu bạn chấp nhận mất 30 cho lệnh này, khối lượng là 30 chia 3, tức 10 đơn vị.
Lệnh bán ở vùng kháng cự làm ngược lại: vào dưới vùng, stop trên vùng một khoảng, và khối lượng tính theo khoảng cách đó. Nếu cách tính rủi ro theo R còn lạ, đọc bài R-multiple là gì.
Một ví dụ trên nến thật
Các con số trong phần này lấy từ nến BTCUSDT giao ngay khung 1 giờ của Binance, giờ UTC, gồm 96 nến từ 00:00 ngày 12/10/2026 đến 00:00 ngày 16/10/2026. Ngày 14/10/2026 trong đoạn này là ngày công bố CPI của Mỹ.
Kháng cự: ba lần chạm gần nhau
Trong ba ngày đầu, giá ba lần lên gần cùng một mức rồi quay xuống:
- Cây nến 06:00 ngày 12/10/2026 lên tới 84.352, mức cao nhất của cả đoạn, rồi các cây sau quay xuống. Cuối ngày giá đóng ở 81.850.
- Cây 08:00 ngày 13/10/2026 lên tới 84.168 nhưng đóng ở 83.587,14.
- Cây 08:00 ngày 14/10/2026 lên tới 84.146,72 nhưng đóng ở 83.432,24.
Ba đỉnh này nằm sát nhau. Nối chúng lại, bạn có một vùng kháng cự với mép trên là 84.352 và mép dưới là 84.146,72. Không cây nến 1 giờ nào trong đoạn đóng cửa trên vùng đó.
Hỗ trợ: vùng thấp hơn, và một cái bóng nến dài
Ở phía dưới, cây 00:00 ngày 13/10/2026 xuống tới 81.033,66 rồi giá đi lên trong những giờ sau. Hết ngày 14/10/2026 giá đóng ở 81.682,01. Sang ngày 15/10/2026 giá đi xuống tiếp: cây 13:00 xuống tới 79.800, mức thấp nhất của cả đoạn, nhưng đóng cửa ở 80.208,89. Cây kế tiếp, 14:00, là cây nến lớn nhất đoạn: mở ở 80.208,89, đóng ở 81.871,95, tăng 2,07%.
Đây là bài học của nguyên tắc thứ ba. Cây 13:00 có bóng dưới đâm qua mốc tròn 80.000, nhưng giá đóng cửa vẫn ở trên. Người đặt stop sát ngay dưới 80.000 đã bị đóng lệnh. Người đặt stop dưới vùng một khoảng và chỉ coi giá đóng cửa là tín hiệu vẫn còn lệnh khi cây 14:00 tăng.
Cả đoạn mở ở 83.773,12 và đóng ở 82.245,93. Khoảng cách từ đỉnh xuống đáy là 5,4%.
Sai lầm thường gặp nhất
Sai lầm phổ biến nhất là coi vùng giá như một lời hứa. Người mới vẽ một đường hỗ trợ, thấy giá chạm vào, và mua với niềm tin rằng giá “phải” bật lên. Khi giá đi qua, họ không có stop, hoặc dời stop xuống “vì vùng hỗ trợ tiếp theo ở dưới kia”. Một lệnh thua 1R biến thành lệnh thua 3R, 5R. Nếu có đòn bẩy, kết cục có thể là bị thanh lý, như bài Thanh lý là gì đã giải thích.
Vùng hỗ trợ kháng cự không cho biết giá sẽ đi đâu. Nó chỉ cho bạn một nơi hợp lý để đặt điểm sai. Giá trị của nó nằm ở chỗ bạn quyết định trước: nếu vùng bị phá, tôi ra, với mức lỗ tôi đã biết.
Sai lầm thứ hai là vẽ quá nhiều. Mỗi đỉnh nhỏ thành một đường kháng cự, mỗi đáy nhỏ thành một đường hỗ trợ, đến khi biểu đồ kín vạch và đường nào cũng có thể biện minh cho mọi lệnh. Hãy chỉ giữ những vùng có ít nhất hai hoặc ba lần chạm rõ ràng.
Sai lầm thứ ba là đặt stop đúng mép vùng. Giá thường quét qua mép vùng một chút trước khi quay lại, như cây 13:00 ngày 15/10/2026 đã làm. Stop đặt ở mép là stop sẽ bị quét.
Bài tập trên replay
Bấm nút “Mở replay này” ở cuối bài. Ứng dụng mở đúng 96 cây nến 1 giờ đã kể ở trên. Bạn đã biết kết cục, nên bài tập này không chấm việc đoán hướng. Nó chấm cách bạn vẽ vùng và đặt lệnh.
- Đi từng nến một bằng phím mũi tên phải. Đừng bật chạy tự động.
- Vẽ vùng ngay khi có lần chạm thứ hai. Mỗi khi giá quay đầu lần thứ hai ở gần một mức cũ, đánh dấu vùng đó và ghi thời gian của hai lần chạm.
- Trước mỗi lệnh, viết ba dòng: vùng nào bạn dựa vào, stop đặt ở đâu bên kia vùng, và 1R là bao nhiêu tiền.
- Vào lệnh bằng stop loss. Bấm B cho lệnh mua hoặc S cho lệnh bán, rồi bấm vào biểu đồ ở nơi đặt stop. Ứng dụng tính khối lượng theo mức rủi ro bạn đã đặt.
- Chỉ coi giá đóng cửa là tín hiệu phá vùng. Khi một bóng nến đâm qua vùng, ghi lại, nhưng đừng hành động cho đến khi cây nến đóng cửa.
- Đi hết đoạn, mở bảng thống kê bằng phím F và ghi tổng R.
Sau đó trả lời ba câu hỏi vào phần ghi chú. Bạn đã vẽ bao nhiêu vùng, và bao nhiêu trong số đó bạn thật sự dùng để vào lệnh? Có lệnh nào bị chạm stop bởi một bóng nến mà giá đóng cửa vẫn ở trong vùng không? Và có lệnh nào bạn vào mà không viết được vùng mình dựa vào không?
Bài tập không dạy bạn biết vùng nào sẽ giữ. Nó dạy bạn đặt điểm sai ở nơi có lý do, và để mỗi lệnh thua chỉ mất đúng phần bạn đã định trước.
Câu hỏi thường gặp
Hỗ trợ và kháng cự khác nhau thế nào?
Nên vẽ hỗ trợ kháng cự bằng một đường hay một vùng?
Hỗ trợ bị phá thì sao?
Hỗ trợ kháng cự có cho biết giá sẽ bật lại không?
Đọc tiếp
Nendojo không có quảng cáo trong ứng dụng và không thu phí. Nếu thấy hữu ích, bạn có thể ủng hộ. Ủng hộ Nendojo